Waarom Nederlanders terughoudend zijn met het kopen van een noodpakket

Wij Nederlanders denken graag dat we goed voorbereid zijn op wat het leven ons brengt. Toch blijkt uit recent onderzoek dat meer dan de helft van de Nederlanders geen noodpakket in huis heeft. Sterker nog, 1 op de 5 Nederlanders ziet het nut van een noodpakket helemaal niet in. Waarom zijn we eigenlijk zo terughoudend als het gaat om het aanschaffen van een noodpakket? En belangrijker nog: is die terughoudendheid wel terecht?

De cijfers spreken boekdelen: hoeveel procent van de Nederlanders heeft een noodpakket in huis?

Kort antwoord op de zoekvraag: volgens onderzoek van EenVandaag onder ruim 20.000 Nederlanders heeft 28 procent van de Nederlanders een noodpakket in huis. Dat betekent dus dat ongeveer 72 procent géén noodpakket in huis heeft. Hoewel dit percentage langzaam stijgt, vorig jaar was het nog 22 procent, blijft het een minderheid.

Uit een ander onderzoek van het Rode Kruis blijkt dat maar liefst 76 procent van de Nederlanders niet goed voorbereid is op een ramp. Dat zijn verrassende cijfers voor een land dat grotendeels onder zeeniveau ligt en steeds vaker te maken krijgt met extreem weer, digitale verstoringen en regionale stroom- of waterproblemen.

Actueel voor 2026: de lijn van Denk Vooruit, de NCTV en het Rode Kruis is nuchter en praktisch: zorg dat je huishouden de eerste 72 uur zelfstandig kan overbruggen. Dat betekent niet dat je een bunker hoeft te bouwen. Het betekent wel dat je water, eten, licht, informatie, EHBO en persoonlijke medicatie op één plek geregeld hebt.

Maar wat houdt mensen nu precies tegen om een noodpakket aan te schaffen?

Daar heb ik nooit over nagedacht

De meest voorkomende reden waarom Nederlanders geen noodpakket hebben? Ze hebben er simpelweg nooit over nagedacht. Meer dan de helft van de mensen zonder noodpakket geeft dit aan als belangrijkste reden. Het is een beetje zoals met een brandverzekering: je denkt er pas echt over na als het te laat is.

Een herkenbare reactie is: ik heb altijd gedacht dat zoiets in Nederland niet nodig is. We zijn toch geen Amerika met orkanen en tornado’s? Toch laten juist gebeurtenissen zoals de watersnood in Limburg in 2021 zien dat noodsituaties ook in ons veilige Nederland kunnen voorkomen. Het gaat niet alleen om grote rampen. Ook een regionale stroomstoring, een storing in het betalingsverkeer, vervuild drinkwater, extreem weer of een cyberincident kan je dagelijkse routine tijdelijk stilleggen.

Heb jij er wel eens bij stilgestaan wat je zou doen als er plotseling drie dagen geen stroom zou zijn? Of als je tijdelijk geen kraanwater kunt gebruiken? Het is geen prettig scenario om over na te denken, maar wel realistisch genoeg om je er eenvoudig op voor te bereiden. Wil je vooral weten wat je thuis kunt regelen bij uitval van elektriciteit, begin dan met onze praktische gids over voorbereiding op stroomuitval.

Onwetendheid: wat moet er eigenlijk in zo'n noodpakket?

Een andere veelgenoemde reden is dat mensen simpelweg niet weten wat er in een noodpakket hoort te zitten. Uit onderzoek blijkt dat 29% van de Nederlanders hierover in het duister tast. Ze vragen zich af: moet ik nu echt een survivalkit aanschaffen alsof ik in een aflevering van Expeditie Robinson terecht ben gekomen?

Het antwoord is natuurlijk nee. Een noodpakket voor je gezin samenstellen hoeft niet overdreven uitgebreid te zijn. De basis bestaat uit items die je waarschijnlijk al gedeeltelijk in huis hebt: water, voedsel, een zaklamp, medicijnen, een EHBO-set, radio en contant geld.

De belangrijkste winst zit niet in dure spullen, maar in compleetheid, vindbaarheid en onderhoud. Leg alles bij elkaar in een stevige krat, tas of kastplank. Zorg dat iedereen in huis weet waar het ligt. Controleer twee keer per jaar de houdbaarheid van voedsel, batterijen, medicijnen en documenten. Voor een volledig afvinkbaar overzicht kun je onze noodpakket samenstellen checklist gebruiken.

Basisinhoud voor 72 uur

• Water: reken op minimaal 3 liter drinkwater per persoon per dag. Voor 72 uur is dat 9 liter per persoon.
• Eten: kies lang houdbare producten die je zonder koelkast kunt bewaren en bij voorkeur zonder stroom kunt bereiden.
• Licht: zaklamp of hoofdlamp met extra batterijen, plus eventueel glowsticks of een lantaarn.
• Informatie: een noodradio op batterijen, zonnepaneel of dynamo, zodat je officiële informatie kunt blijven volgen.
• Gezondheid: EHBO-set, persoonlijke medicijnen, bril of lenzenvloeistof en een lijstje met medische gegevens.
• Hygiëne: vochtige doekjes, handgel, toiletpapier, vuilniszakken en menstruatieproducten indien nodig.
• Warmte: dekens, warme kleding of nooddekens, zeker bij stroomuitval in de winter.
• Communicatie: powerbank, laadkabels en belangrijke telefoonnummers op papier.
• Betalen en identificeren: klein contant geld en kopieën van belangrijke documenten.
• Specifiek voor jouw huishouden: babyvoeding, huisdiervoer, reserve-sleutels of hulpmiddelen voor mantelzorg.

Hoeveel water heb je nodig?

Bij RampReady merken we dat veel mensen opgelucht zijn als ze ontdekken dat ze niet direct een complete bunker hoeven in te richten. Oprichter Nick Alink, specialist crisisbeheersing met Defensie-achtergrond en een master Besturen van Veiligheid, kijkt hier vooral praktisch naar: een goed noodpakket verlaagt druk op hulpdiensten en geeft je huishouden rust in de eerste chaotische uren.

Het is allemaal onnodige bangmakerij

Een argument dat we vaak horen is dat de oproep tot het aanleggen van een noodpakket overdreven is of zelfs bangmakerij. Ongeveer 1 op de 5 Nederlanders vindt een noodpakket helemaal niet nodig of ziet er het nut niet van in.

Een reactie die we regelmatig tegenkomen is: het is maar voor de eerste dagen en daarna zit je alsnog in de ellende. Maar is dat wel zo? Een noodpakket is inderdaad bedoeld om de eerste 72 uur te overbruggen, totdat professionele hulpverlening volledig op gang is gekomen en de situatie duidelijker is. Die eerste 72 uur kunnen dus cruciaal zijn.

Denk je dat die 72 uur overdreven is? De Nederlandse overheid heeft het advies juist aangescherpt richting 72 uur zelfredzaamheid. Dat is geen oproep tot paniek, maar een realistische inschatting: bij een grote storing kunnen hulpdiensten, gemeenten en nutsbedrijven niet overal tegelijk zijn.

Een noodpakket is daarom geen teken dat je bang bent. Het is vergelijkbaar met een rookmelder, autogordel of reservewiel. Je hoopt het niet nodig te hebben, maar je bent blij dat het er is als de situatie erom vraagt.

Ik heb al genoeg in huis

Veel Nederlanders denken dat ze met hun huidige voorraad thuis al voldoende voorbereid zijn. Ze hebben wat flessen water in de voorraadkast, een paar blikken soep en wat kaarsen. Probleem opgelost, toch?

Niet helemaal. Als je eens goed inventariseert wat je in huis hebt, kom je vaak tot de ontdekking dat je voorraad niet volledig is. Veel mensen vergeten bijvoorbeeld communicatiemiddelen die werken zonder stroom of internet, of onderschatten de hoeveelheid water die ze nodig hebben. En kun jij zonder elektriciteit nog wel koken?

Een goede controle is simpel. Stel jezelf de volgende vragen:

• Hebben we voor iedereen in huis minimaal 9 liter drinkwater?
• Hebben we eten dat zonder koelkast houdbaar blijft?
• Kunnen we licht maken zonder netstroom?
• Kunnen we officiële informatie ontvangen als internet en tv niet werken?
• Zijn medicijnen en EHBO-spullen compleet en niet verlopen?
• Hebben we contant geld als pinnen tijdelijk niet lukt?
• Weten huisgenoten waar alles ligt?

Vooral die informatievoorziening wordt vaak vergeten. Een noodradio is volgens de adviezen van Denk Vooruit een logisch onderdeel van je noodpakket. Twijfel je tussen dynamo, batterij, zonnepaneel of powerbankfunctie, lees dan eerst welke noodradio het beste past bij jouw situatie.

De overheid moet voor ons zorgen

Een aanzienlijk deel van de Nederlanders vindt dat vooral de overheid verantwoordelijk is voor de voorbereiding op rampen. Uit onderzoek van EenVandaag blijkt echter dat slechts 29 procent verwacht dat de overheid snel paraat staat om te helpen bij een grote stroomuitval. Tweederde, 67 procent, heeft daar weinig of geen vertrouwen in.

Minister van Justitie en Veiligheid David van Weel benadrukt dat zowel burgers als overheid verantwoordelijkheid dragen. Het geldt voor lokale overheden, bedrijven en inwoners. Daarbij gaf hij ook aan dat het percentage Nederlanders met een noodpakket omhoog moet.

De realiteit is dat bij een grootschalige noodsituatie de hulpdiensten niet iedereen tegelijk kunnen helpen. Dat is geen onwil, maar capaciteit. Ambulance, brandweer, politie, gemeenten en nutsbedrijven moeten eerst naar levensbedreigende situaties, kwetsbare locaties en vitale infrastructuur. Je zelfredzaamheid kan dan het verschil maken voor jezelf, je gezin en je buren.

De sociale factor: wat doen anderen?

Mensen kijken graag naar wat anderen doen. Ga jij een noodpakket aanschaffen? wordt er voorzichtig rondgevraagd in vriendengroepen en op werkvloeren. We peilen massaal wat vrienden, familie, collega’s en buren doen, alsof we daar meer waarde aan hechten dan aan het advies van officiële bronnen.

Het is menselijk om te willen weten wat anderen doen voordat we zelf actie ondernemen. Maar wacht niet tot iedereen om je heen een noodpakket heeft aangeschaft. Zoals de cijfers laten zien, groeit het bewustzijn langzaam maar zeker. De vraag is: wil je vooroplopen of achteraankomen?

Een praktisch voordeel: als jij het eenmaal geregeld hebt, maak je het onderwerp vaak normaler voor anderen. Je hoeft niemand te overtuigen met rampscenario’s. Een nuchtere opmerking als wij hebben water, radio en EHBO nu op één plek liggen, werkt vaak beter dan grote woorden.

Is een kant-en-klaar noodpakket kopen de oplossing?

Voor veel Nederlanders is het zelf samenstellen van een noodpakket een drempel. Het kost tijd, je moet nadenken over wat je nodig hebt, en misschien heb je niet alles in één keer in huis.

Een kant-en-klaar noodpakket kopen kan dan een uitkomst zijn. Volgens onderzoek heeft 16 procent van de Nederlanders voor deze optie gekozen. Bij RampReady bieden we verschillende kant-en-klare noodpakketten aan die zijn samengesteld rond de basisbehoeften voor de eerste 72 uur. Denk aan het RampReady Noodpakket Essentials als nuchtere basis, eventueel aangevuld met een noodradio, waterfilter of extra water en voeding voor je gezinssamenstelling.

Let bij elk pakket op drie dingen: voor hoeveel personen het bedoeld is, voor hoeveel dagen het dekking geeft en welke persoonlijke aanvullingen je zelf nog moet toevoegen. Medicijnen, babyspullen, huisdiervoer en kopieën van documenten zijn bijna altijd persoonlijk en horen dus niet standaard in ieder pakket.

Praktisch stappenplan: van nul naar goed voorbereid in één avond

Wil je niet blijven hangen in twijfel, pak het dan klein aan. Je hoeft niet alles perfect te doen. Regel eerst de basis en verbeter daarna.

• Stap 1: tel hoeveel mensen en huisdieren je huishouden telt.
• Stap 2: zet minimaal 9 liter water per persoon klaar voor 72 uur.
• Stap 3: kies lang houdbaar eten dat je gezin ook echt lust.
• Stap 4: leg licht, radio, powerbank, batterijen en EHBO bij elkaar.
• Stap 5: voeg persoonlijke medicatie, documenten, contant geld en hygiëneproducten toe.
• Stap 6: bewaar alles op een droge, koele en goed bereikbare plek.
• Stap 7: zet twee vaste controlemomenten per jaar in je agenda, bijvoorbeeld bij de start van zomer- en wintertijd.

Voor 2026 is dit de meest praktische benadering: niet wachten op perfecte zekerheid, maar zorgen dat je huishouden de eerste dagen redelijk zelfstandig doorkomt.

Voor wie is een noodpakket extra belangrijk?

In principe is een noodpakket verstandig voor ieder huishouden. Voor sommige situaties is het extra belangrijk om niet te wachten:

• Gezinnen met jonge kinderen: babyvoeding, luiers en medicatie zijn niet altijd snel verkrijgbaar.
• Mensen met chronische medicatie: houd rekening met herhaalrecepten, koeling en een papieren medicatieoverzicht.
• Appartementen en stedelijke woningen: liften, elektrische toegangsdeuren en waterdruk kunnen bij storing een probleem worden.
• Huishoudens met huisdieren: dierenvoeding, water en eventuele medicatie worden vaak vergeten.
• Mantelzorgsituaties: hulpmiddelen, noodcontacten en duidelijke instructies zijn belangrijk als een vaste verzorger niet direct kan komen.

Conclusie: terughoudendheid is begrijpelijk, niets doen is minder verstandig

Dus: hoeveel procent van de Nederlanders heeft een noodpakket in huis? Het beste beschikbare antwoord uit het genoemde onderzoek is 28 procent. Dat betekent dat de meeste Nederlanders nog geen compleet noodpakket hebben, terwijl Denk Vooruit, de NCTV en het Rode Kruis juist adviseren om voor de eerste 72 uur voorbereid te zijn.

De terughoudendheid is begrijpelijk. Veel mensen hebben er nooit over nagedacht, weten niet wat erin moet of vinden het overdreven. Maar een noodpakket is geen angstproduct. Het is een praktische basisvoorziening, net als een rookmelder of EHBO-set.

Wil je vandaag iets doen, maak het klein en concreet: zet water klaar, regel licht en informatie, controleer je EHBO-set en leg alles op één plek. Wil je het sneller afronden, kies dan een RampReady Noodpakket Essentials of een groter pakket en vul dat aan met jouw persoonlijke spullen. Nuchter voorbereid zijn is genoeg.