Wat zegt de overheid over het noodpakket?

Nick Alink· LinkedIn

De afgelopen jaren is er steeds meer aandacht voor noodsituatievoorbereiding. En terecht, want of het nu gaat om extreem weer, een grote storing of een andere calamiteit: alledaagse voorzieningen als stroom, water en internet kunnen zomaar uitvallen. De overheid bundelt haar advies hierover onder de naam Denk Vooruit. Maar wat adviseert ze eigenlijk precies? Ik loop het officiële advies met je door, en ik vertel je er meteen bij waar ik het zelf niet ver genoeg vind gaan. Want het grootste misverstand rond dat advies is dat je klaar bent zodra je het lijstje hebt afgevinkt.

Waarom adviseert de overheid een noodpakket?

De Nederlandse overheid is helder: bereid je voor op een situatie waarbij je 72 uur zonder voorzieningen moet kunnen. Volgens de website Denkvooruit.nl kan hulp bij een noodsituatie even op zich laten wachten. In die eerste drie dagen moet je jezelf kunnen redden, zonder stroom, water of internet.

Die 72 uur is trouwens een aanscherping. Voorheen adviseerden we in Nederland 48 uur. Dat is opgetrokken naar drie dagen omdat dat beter aansluit bij de Europese richtlijnen. Geen willekeurig getal dus, maar een bewuste keuze die aansluit bij wat er om ons heen gebeurt.

Het advies is niet bedoeld om paniek te zaaien, maar juist om je te helpen rustig voorbereid te zijn. Want denk eens goed na: heb jij alles in huis om drie dagen zonder boodschappen, stroom en andere voorzieningen te kunnen? Tijdens de coronapandemie zag ik mensen massaal hamsteren in supermarkten. Het viel me op dat veel Nederlanders blijkbaar niet gewend zijn om een paar dagen zelfvoorzienend te zijn. Zelf had ik ook niet alle benodigde spullen in huis, maar ik kon me wel redden met voldoende eten, drinken en toiletpapier. Goed_Voorbereid Noodpakket - Advanced van Rampready. Noodpakket op basis van Denk Vooruit richtlijn

Goed Voorbereid Noodpakket - Advanced

Wat is Denk Vooruit eigenlijk?

Denk Vooruit is de plek waar de Rijksoverheid haar advies over noodsituaties bij elkaar zet. De campagne wordt uitgevoerd door de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid, samen met gemeenten, hulpdiensten en maatschappelijke partners. Nieuw is het niet: in oktober 2024 verwees de overheid al naar denkvooruit.nl als de plek voor concreet handelingsperspectief, naar aanleiding van de toegenomen dreiging. Wat wel nieuw was, is de schaal. Op 3 november 2025 ging de campagne grootschalig van start, met de folder die bij miljoenen huishoudens op de mat viel.

Dat onderscheid is meer dan een detail. Veel mensen denken dat de overheid ineens is gaan waarschuwen. In werkelijkheid stond het advies er al langer en is de communicatie eromheen opgeschaald. Dat is precies de reden dat ik het advies serieus neem en tegelijk niet alarmerend vind: het is geen noodgreep, het is beleid dat zichtbaar is gemaakt. Heb je die folder ontvangen en wil je weten wat je er concreet mee doet, dan loop ik dat stap voor stap met je door in deze blog over de Denk Vooruit folder.

Denk Vooruit vat het voorbereiden zelf samen in drie stappen. Stel je noodpakket samen. Maak een noodplan. Praat met elkaar en help elkaar. De folder zegt daarbij dat je het in een noodsituatie thuis 72 uur moet kunnen volhouden, en dat heel Nederland meer aankan als we dat allemaal kunnen. Dat is een boodschap die ik van harte onderschrijf, en het is niet toevallig dat het pakket vooraan staat: dat is de stap die je vandaag kunt zetten.

Verwar die drie stappen niet met het handelingsperspectief dat je kent van het luchtalarm: ga naar binnen, sluit ramen en deuren, luister naar de calamiteitenzender. Dat gaat over wat je doet op het moment dat er iets gebeurt. De drie stappen van Denk Vooruit gaan over wat je doet in de maanden ervoor. Ze hangen wel samen, want zonder radio mis je precies de informatie waar dat handelingsperspectief op steunt. Valt de stroom uit, dan werken je telefoon en internet mogelijk niet meer, maar de calamiteitenzender van jouw provincie zendt gewoon door.

Wat zit er volgens de overheid in een noodpakket?

Het advies is verrassend praktisch. De meeste spullen heb je waarschijnlijk al ergens in huis liggen. Hieronder staat de lijst zoals Denk Vooruit hem zelf publiceert, zonder toevoegingen van mij. Wat ik er zelf van vind, lees je in de paragraaf daarna.

  • Flessen water. Denk aan 3 liter per persoon per dag
  • Eten dat lang houdbaar is, zoals noten, groente in blik en gedroogd fruit
  • Blijf op de hoogte via een radio op batterijen en een mobiel met powerbank
  • Zaklamp met extra batterijen, kaarsen en lucifers
  • EHBO-doos met gebruiksaanwijzing
  • Dekens om warm te blijven
  • Fluitje om hulpdiensten te laten weten waar je bent
  • Contant geld: €70 per volwassene en €30 per kind
  • Gereedschap, zoals hamer, zaag en kniptang
  • Desinfecterende gel, wc-papier, natte doekjes, maandverband, tandpasta en tandenborstel
  • Kopieën van identiteitsbewijzen en een lijstje met belangrijke telefoonnummers
  • Reservesleutels van huis en auto
  • Persoonlijke spullen: kijk naar je eigen situatie, denk aan babyvoeding, medicijnen en eten en drinken voor je huisdier

Denk Vooruit zegt er twee dingen bij. Bewaar de spullen op een handige, goed bereikbare plek en leg daar ook een tas neer, zodat je alles mee kunt nemen als je plotseling je huis uit moet. En controleer elk half jaar of de producten nog houdbaar zijn.

Wil jij weten wat er precies in een noodpakket hoort te zitten? Wij hebben een handige gratis checklist gemaakt voor jouw noodpakket!

Wat ik van deze lijst vind

Tot hier was het puur het overheidsadvies. Vanaf hier lees je ook wat ik hier van vind. En ik begin met het belangrijkste: deze lijst is in principe goed. Hij is realistisch, hij gaat over een paar dagen zonder stroom, water of winkels in plaats van over weken overleven in het bos, en hij bestaat grotendeels uit spullen die je al in huis hebt. Dat is precies de goede toon. Er staan bovendien dingen op waar bijna niemand zelf aan denkt: een fluitje, reservesleutels, een lijstje met adresgegevens en telefoonnummers op papier. Dat laatste zie ik in de praktijk het vaakst ontbreken, terwijl het je enige houvast is zodra je telefoon leeg is.

Om die reden stellen wij onze pakketten samen volgens deze lijst, en niet volgens een eigen bedenksel. De overheid heeft hier volgens ons goed over nagedacht. Het sterkste advies vind ik zelfs niet een enkel product maar de laatste tip: controleer elk half jaar of alles nog houdbaar is. Een noodpakket is geen doos die je koopt en vergeet. Batterijen die jarenlang in een zaklamp zitten kunnen gaan lekken en het apparaat van binnenuit beschadigen, en een powerbank die drie jaar ongebruikt in de kast ligt is bij een stroomstoring gewoon niet meer zo bruikbaar als je dacht.

Tegelijk leg ik zelf een paar accenten anders. Niet omdat de lijst fout is, maar omdat ik zie waar mensen ermee vastlopen.

Bij water zou ik verder gaan dan flessen. Drie liter per persoon per dag klopt, maar reken het eens uit voor een gezin van vier: dat zijn 36 liter voor 72 uur, oftewel een flinke stapel kratten die je ergens kwijt moet en elk jaar moet verversen. Een waterfilter verandert die rekensom volledig, want die gaat vaak vele duizenden liters mee. Combineer hem wel met waterzuiveringstabletten: een filter haalt bacteriën, parasieten, zand en microplastics eruit, maar virussen gaan er dwars doorheen. Die tabletten kosten een paar euro voor vijftig liter. Deze combinatie staat niet op de overheidslijst en is voor mij het grootste verschil tussen drie dagen en langer volhouden.

Eén zaklamp per huishouden is te weinig. De lijst noemt een zaklamp, enkelvoud. Geef iedereen in huis zijn eigen lichtbron. Zodra één iemand met de lamp naar de meterkast loopt, zit de rest in het donker. Een hoofdlamp is daarbij een waardevolle aanvulling, simpelweg omdat je dan je handen vrij hebt.

De powerbank moet zelf ook opgeladen kunnen worden. De lijst noemt een radio op batterijen en een mobiel met powerbank, maar niets waarmee je die stroom aanvult als het langer duurt. Een dynamo of een zonnepaneel op je noodradio lost dat op. Laad je powerbank sowieso minimaal elk half jaar bij, en altijd meteen na gebruik.

Een EHBO-doos met gebruiksaanwijzing is goed, maar de kennis telt ook. Ik zie vaak een trommeltje vol pleisters zonder verbandschaar, steriel gaas of handschoenen. Die pleister-illusie is een van de meest voorkomende fouten. Een EHBO-cursus is wat mij betreft vrijwel verplicht, want hardware zonder kennis geeft vooral schijnveiligheid.

Een handmatige blikopener mis ik in de lijst. Denk Vooruit adviseert groente in blik, maar noemt nergens waarmee je dat blik openmaakt als de stroom uit is. Wij bieden zelf geen blikvoedsel aan, dus bij onze pakketten is die opener niet nodig. Stel je je voorraad zelf samen met blikvoedsel uit de supermarkt, dan wel. Loop de lijst dus niet klakkeloos af, maar kijk naar wat je werkelijk in huis haalt.

Drie dingen van deze lijst zitten bewust niet in onze pakketten, en die wil ik toelichten. Twee daarvan zijn meteen de eerste twee items: flessen water en voedsel. Water leveren we niet mee omdat het veruit het zwaarste en meest volumineuze onderdeel van een noodvoorraad is. Dat maakt een pakket onhandelbaar en duur om te versturen, terwijl je flessen water overal om de hoek koopt. Voedsel zit er niet standaard in omdat de voorkeuren te sterk uiteenlopen. De een vult zijn voorraad liever aan met producten uit de supermarkt die hij toch al eet, de ander kiest voor losse noodmaaltijden. Allebei prima keuzes, maar ze laten zich slecht in één doos voorverpakken. Van allebei vertellen we je wel precies hoeveel je nodig hebt, en voor water is dat het getal waar mensen zich het vaakst op verkijken.

Het derde punt is contant geld. Dat is cruciaal, want bij stroomuitval werken pinautomaten en betaalterminals niet. Zouden wij die €70 per volwassene meeleveren, dan wordt het pakket €70 duurder en betaal je ons voor je eigen geld. Dat vind ik onzin. Leg het zelf klaar, in een waterdichte zak samen met je kopieën en je lijstje met nummers en adressen. Vergeet die adressen niet: normaal zoek je alles op je telefoon op, en dat is precies wat wegvalt.

Tot slot leg ik bij gereedschap één accent anders. De overheid noemt hamer, zaag en kniptang. Zelf kies ik liever een goede multitool met een stevige tang, een zaagblad en een mes, want die vervangt voor de meeste kleine handelingen in en om het huis een hele gereedschapskist en neemt veel minder ruimte in. Let er wel op dat je een kwalitatief merk kiest: goedkope multitools zijn vaak ook van wat mindere kwaliteit, wat je merkt zodra je het gebruikt.

Pas op voor het gratis noodpakket dat niet bestaat

De Rijksoverheid geeft geen noodpakketten weg. Toch krijgen mensen berichten die het tegendeel beweren, en die zien er overtuigend uit. De Fraudehelpdesk waarschuwde in december 2024 voor een SMS namens de Rijksoverheid waarin je zogenaamd in aanmerking komt voor een gratis noodpakket. Klik je door, dan word je gevraagd om je naam, je adres én je bankrekeningnummer.

Kort daarna waarschuwde Veiligheidsregio Zuid-Limburg voor dezelfde truc, met een pakket dat zogenaamd 239 euro waard was. Zij zeggen er zelf bij dat de overheid deze pakketten niet uitdeelt. Krijg je zo'n bericht, klik dan niet op de link en controleer de echtheid via veiliginternetten.nl.

Waarom 72 uur en €70 contant geld?

Er is een hardnekkig misverstand over die 72 uur: alsof de overheid de eerste drie dagen niets doet. Dat klopt niet. Op het moment dat een ramp zich voltrekt komen ambulance, brandweer en politie meteen in actie, en echt urgente gevallen worden gewoon snel geholpen.

Wat tijd kost, is de schaal. In verschillende overleggen met en bij de overheid hoor ik steeds hetzelfde: er is reactietijd, organisatietijd en uitvoeringstijd nodig. We waren laatst bij een nooddrinkwatervoorziening. Kijk je naar wat daarvoor moet gebeuren, dan zie je het: de voorraad opstarten, vervoeren, distribueren over wijken, alles instellen. Daar zitten zoveel schakels tussen dat je al snel een etmaal verder bent voordat zoiets draait. Die 72 uur is dus geen periode waarin je aan je lot wordt overgelaten. Het is de tijd die nodig is om grootschalige processen op gang te brengen, en jouw zelfredzaamheid overbrugt precies dat gat.

Het bedrag van €70 per volwassene en €30 per kind komt niet alleen van Denk Vooruit, maar sluit ook aan bij het advies van De Nederlandsche Bank om contant geld in huis te hebben. Het is bedoeld voor directe uitgaven: extra water, vervoer of iets dat je acuut nodig hebt. Dat bedrag valt voor iedereen anders. Voor sommigen is het een fluitje van een cent, anderen hebben dat niet zomaar liggen. Je hoeft het ook niet in één keer in huis te halen. Bouw je contante voorraad rustig op en zorg voor verschillende biljetten en munten, zodat je gepast kunt betalen als pinnen niet werkt.

Waarom ik zelf verder ga dan 72 uur

Hier wijk ik af van het officiële advies, of eigenlijk: hier bouw ik erop voort. Drie dagen is wat mij betreft de ondergrens, het minimum waar iedereen op voorbereid zou moeten zijn. Een langere periode is gewoon beter. Wij adviseren daarom om die 72 uur als startpunt te nemen en je voor te bereiden op minimaal een week.

Dat klinkt als veel meer werk dan het is. Voor een week heb je in de praktijk maar weinig extra nodig. Je noodradio blijft na drie dagen gewoon werken. Waar je wel op moet letten is stroom: een powerbank om die radio te laden, of een zonnepaneel of dynamo zodat je minder afhankelijk bent, en genoeg reservebatterijen voor je verlichting.

Het echte verschil tussen drie dagen en een week zit in drinkwater en voedsel. Dat loopt door. Daarom adviseer ik naast flessen water ook een waterfilter en waterzuiveringstabletten. Een goede waterfilter gaat vaak vele duizenden liters mee, en dan ben je niet meer gebonden aan het aantal flessen dat je toevallig in huis hebt. Op dat moment maakt het eigenlijk niet zoveel meer uit of je je voorbereidt op 48 uur, een week of een maand. Dat is de reden dat ik de discussie over het aantal uren minder interessant vind dan de vraag of je de juiste spullen hebt.

Zelf samenstellen of kant-en-klaar kopen?

De overheid geeft duidelijke richtlijnen over wat er in een noodpakket moet zitten, maar biedt zelf geen pakketten aan. Ze verwijzen ook naar geen enkele leverancier, wat logisch is: geen enkele partij bevoordelen. Wel wijzen ze erop dat zelf samenstellen goedkoper is. Dat is niet altijd waar, en het is ook niet altijd verstandig. Zodra je losse producten van vergelijkbare kwaliteit bij elkaar zoekt, valt het prijsverschil vaak tegen, en ondertussen moet je van elk onderdeel zelf beoordelen of het deugt.

Zelf samenstellen geeft de meeste vrijheid. Je kiest precies wat je wel en niet wilt. Maar het kost tijd om alles bij elkaar te zoeken, en er gaat in de praktijk meer mis dan mensen verwachten. Wat is nu een geschikte EHBO-set? Welke batterijen heb je nodig voor de zaklamp? En hoe vind je eigenlijk een goede noodradio?

Drie dingen die ik telkens zie misgaan

De meest voorkomende fout is niet dat mensen te weinig moeite doen. Het is dat ze oprecht denken dat ze klaar zijn. Een noodradio, wat eten en een deken: dat voelt als een compleet pakket. Pas als iemand de volledige checklist naast zijn voorraad legt, valt het kwartje. Dan hoor ik: dat had ik eigenlijk toch moeten aanvullen.

Daarnaast zie ik twee tekorten steeds terugkomen. Het eerste is verlichting: één zaklamp per gezin. Klinkt logisch, tot de stroom uitvalt en drie huisgenoten in het donker zitten terwijl er één met de lamp naar de meterkast loopt. Reken op een lichtbron per persoon. Het tweede is drinkwater. Twee sixpacks lijkt een flinke voorraad, maar verdeel dat over een gezin voor drie dagen en je komt er niet. Water is het onderdeel waar mensen het vaakst te krap zitten, en tegelijk het onderdeel dat je het hardst nodig hebt.

Het derde is de zoektocht naar het goedkoopste product. Dat snap ik goed, want je hoopt het nooit te gebruiken. Alleen zit daar een risico aan dat je pas merkt op het verkeerde moment: sommige goedkope producten gaan simpelweg niet lang mee, en soms ontbreken de keurmerken en zijn ze ronduit onveilig. Bij een artikel dat jaren ongebruikt in een kast ligt en dan één keer moet werken, is de prijs niet de belangrijkste maatstaf.

Een kant-en-klaar noodpakket kopen draait vooral om ontzorging. In een paar muisklikken weet je zeker dat je alles hebt wat de overheid adviseert. Onze noodpakketten voldoen aan de richtlijnen van de Nederlandse overheid. En wat er niet in zit, zetten we duidelijk in de productbeschrijving, zodat je zelf kunt zien wat je nog aanvult.

Let op: niet alle noodpakketten voldoen aan het overheidsadvies

Veel aanbieders verkopen pakketten die niet aansluiten bij het officiële advies. Sommige zijn gericht op survival-scenario's, alsof je weken in het bos moet overleven. Andere zijn juist te beperkt en missen essentiële onderdelen. Ik denk realistisch: de kans dat je moet survivallen in je achtertuin is klein. De kans dat je een paar dagen zonder stroom, water of winkels zit is een stuk groter. Daarom zijn onze noodpakketten samengesteld volgens het advies van de Nederlandse overheid. No-nonsense pakketten die je gewoon thuis gebruikt.

Als ik één ding zou mogen veranderen aan de overheidscommunicatie, dan is het dit: help mensen beoordelen of een pakket compleet is. Het advies is nu om zelf samen te stellen, maar lang niet iedereen kan dat, en die mensen komen uit bij aanbieders die geen volledig pakket volgens de richtlijnen leveren. Ik snap goed waarom de overheid naar niemand verwijst, want ze willen geen enkele partij bevoordelen. Alleen blijft de lezer dan zonder maatstaf achter. Daarom zet ik bij onze pakketten zelf neer wat er ontbreekt om volledig aan het advies te voldoen. Ook als dat betekent dat je nog iets bij een ander moet halen.

Goed Voorbereid Noodpakket - Basic van Rampready. Noodpakket op basis van Denk Vooruit richtlijn

Het Goed Voorbereid Noodpakket - Basic is samengesteld volgens de Overheidsrichtlijnen

Het pakket is maar één deel van het advies

Wat mij opvalt aan de manier waarop over Denk Vooruit wordt gesproken, is dat het gesprek bijna altijd over spullen gaat. Terwijl de campagne drie stappen noemt: stel je noodpakket samen, maak een noodplan, en praat met elkaar en help elkaar. Van die drie is het pakket het makkelijkst te kopen en daarom het meest zichtbaar. De andere twee kosten alleen tijd, en juist die blijven liggen.

Een noodplan is niets meer dan vooraf bedenken wie wat doet. Waar spreken we af als we niet thuis zijn, wie is het aanspreekpunt buiten de regio, wie haalt de kinderen op. Dat kost een half uur aan de keukentafel en het scheelt in een crisis enorm. Hoe je dat concreet opschrijft, leg ik uit in hoe maak je een noodplan.

Die derde stap, praat met elkaar en help elkaar, is degene die het minst als een stap voelt en wat mij betreft het meeste oplevert. Zelfredzaamheid is waar het begint, maar samen kom je een crisis het beste door. Dan moet je wel weten wie je buren zijn, en wie van hen in een noodsituatie extra aandacht nodig heeft. Je hoeft daar geen buurtcomité voor op te richten. Begin klein, bij de mensen die je toch al kent, en laat het van daaruit uitbreiden. Dat werkt beter dan een plan dat van bovenaf wordt bedacht.

Dit is meteen mijn tweede punt van kritiek, en het gaat niet over de drie stappen zelf. Die volgorde klopt: eerst je pakket, dan je plan, dan het gesprek met de mensen om je heen. Waar het misgaat is binnen die eerste stap. De checklist zet dertien items naast elkaar in even grote vakjes, alsof reservesleutels en drinkwater even zwaar wegen. Iemand die alles tegelijk moet regelen begint vaak nergens. Mijn volgorde binnen dat pakket zou zijn: eerst water en licht, want daar zit bij vrijwel iedereen het gat, dan een radio zodat je informatie hebt, en daarna de rest. Dat is geen kritiek op wat er op de lijst staat, maar op het ontbreken van een startpunt.

Wil je het officiële materiaal zelf raadplegen, dan zijn dit de bronnen die ertoe doen: denkvooruit.nl voor het advies en de checklist, risicokaart.nl voor de risico's in jouw omgeving, overstroomik.nl voor je overstromingsrisico, crisis.nl tijdens een actuele crisis en natuurbrandrisico.nl voor het actuele natuurbrandrisico per regio.

Aan de slag met jouw noodpakket

Ben je klaar om je voor te bereiden? Je hebt twee opties:

Optie 1: Zelf samenstellen Gebruik onze uitgebreide checklist voor het samenstellen van jouw noodpakket. Zo weet je zeker dat je niets vergeet.

Optie 2: Kant-en-klaar kopen Bekijk onze Goed Voorbereid noodpakketten en kies een pakket dat is afgestemd op het overheidsadvies. Lees ook waarom een noodpakket voor 72 uur de basis van je voorbereiding is.

Niet zeker welk pakket bij je past? In onze vergelijking zie je precies welk noodpakket het beste bij jou past.

Conclusie: begin, en zie 72 uur als je startpunt

Het advies van de overheid over het noodpakket is helder en praktisch: zorg dat je 72 uur zelfvoorzienend kunt zijn. Zie dat als de vloer, niet als het plafond. Wil je één ding doen na het lezen van dit artikel, doe dan dit: pak de checklist erbij en leg hem naast wat je nu in huis hebt. Niet om af te vinken dat je klaar bent, maar om te zien waar het gat zit. Bij de meeste mensen zit dat gat bij verlichting en drinkwater, en dat is precies het deel dat je vanmiddag nog kunt oplossen.

Wil je volledig ontzorgd worden? Bekijk al onze noodpakketten en kies het pakket dat bij jouw situatie past.

Terug naar blog

Reactie plaatsen

Let op: opmerkingen moeten worden goedgekeurd voordat ze worden gepubliceerd.

Aanbevolen voor jouw voorbereiding

Producten die direct aansluiten op dit artikel.

foto van de eigenaar van rampready

Over de auteur

Nick is oprichter van Rampready en adviseur crisismanagement bij de overheid. Deze kennis, samen met zijn jarenlange ervaring bij Defensie en een master in Besturen van Veiligheid, weet hij als geen ander hoe je jezelf en anderen goed kunt voorbereiden op noodsituaties. Bij Rampready vertaalt hij officiële richtlijnen, zoals Denk Vooruit, naar praktische adviezen en betrouwbare producten voor particulieren, bedrijven en gemeenten. In zijn blogs deelt Nick concrete tips, inzichten en kennis waarmee lezers direct aan de slag kunnen om beter voorbereid te zijn op onverwachte situaties.

Lees meer over ons